"Tôi ‘làm’ than thổ phỉ" - Ngọn lửa dấn thân và bài học nghiệp vụ quý giá cho sinh viên Báo chí

Chương trình có sự tham dự của TS. Phan Văn Kiền - Viện trưởng Viện ĐTBC&TT cùng khách mời là những cây bút uy tín: Nhà báo Lê Thanh Kim, Nhà báo Nguyễn Sỹ Hào (Phó Tổng Biên tập Báo Đại biểu Nhân dân) và Nhà báo Trần Nhật Minh (nguyên Trưởng Ban Văn học Nghệ thuật, VOV). Buổi giao lưu cũng thu hút sự tham gia của đông đảo sinh viên trong Viện.

Tư liệu "sống" từ hiện trường và tâm huyết gửi về môi trường đào tạo

Tâm điểm của sự kiện là tập sách "Tôi ‘làm’ than thổ phỉ", tuyển tập các phóng sự điều tra ghi chép chân thực - gần 50 tác phẩm, chắt lọc từ hơn hai mươi năm công tác tại Đài Tiếng nói Việt Nam.

Tựa đề cuốn sách với động từ "làm" được đặt trong ngoặc kép đã gợi mở ngay về phương pháp tác nghiệp đặc thù của tác giả: Không đứng ngoài quan sát mà trực tiếp tham gia, trực tiếp lao động như một người trong cuộc để thu thập chứng cứ. Đây là những bài học nghiệp vụ về phóng sự điều tra được viết bằng mồ hôi và sự nguy hiểm, phản ánh chân thực không khí nóng bỏng của đời sống xã hội những năm trước đây.

Tại buổi lễ, hoạt động trao tặng sách cho Thư viện Trường Đại học KHXH&NV mang ý nghĩa kết nối đặc biệt giữa các thế hệ.

Nhà báo Nguyễn Sỹ Hào chia sẻ ông là cử nhân Báo chí năm 2000 tại ngôi trường này. Sau hơn 20 năm lăn lộn với nghề, việc ông mang cuốn sách quay lại trường xưa là hành động thiết thực nhằm tri ân nơi đào tạo. Tác giả mong muốn đóng góp một nguồn tư liệu thực tế, mang "hơi thở" hiện trường vào giảng đường để các thế hệ sinh viên kế cận có cái nhìn trực quan và đa chiều nhất về công việc tương lai.
 
Tiếp nhận món quà ý nghĩa này, TS. Phan Văn Kiền – Viện trưởng Viện ĐTBC&TT – đánh giá cao giá trị ứng dụng của cuốn sách. Trong bối cảnh đào tạo báo chí hiện đại luôn cần sự song hành giữa lý thuyết và thực tiễn, việc sinh viên được tiếp cận với những sản phẩm báo chí mẫu mực, đúc kết từ kinh nghiệm "xương máu" của thế hệ đi trước là vô cùng cần thiết. Cuốn sách sẽ là cầu nối giúp sinh viên hình dung cụ thể về sự phức tạp, khốc liệt nhưng cũng đầy vinh quang của mảng phóng sự điều tra.

Đối thoại về nghề: Khi sự “biến hóa” và “dấn thân”  là thước đo bản lĩnh

Không khí cửa sự kiện trở nên sôi nổi với hàng loạt câu hỏi xoay quanh kỹ năng tác nghiệp, đạo đức nghề nghiệp và bản lĩnh của người cầm bút. Hai từ khóa được nhắc đến xuyên suốt buổi giao lưu chính là: "Biến hóa" và "Dấn thân".
Giải đáp thắc mắc về cách tiếp cận các khu vực "nhạy cảm", nhà báo Nguyễn Hào đã lấy một ví dụ so sánh vừa hóm hỉnh vừa thực tế để minh họa cho kỹ năng "biến hóa". Ông chia sẻ thẳng thắn: Nếu đi làm phóng sự điều tra mà đi xe ô tô của nhà đài, ăn mặc chỉnh tề thì "khéo bị đuổi về ngay từ cổng", chắc chắn không thể khai thác được gì.

Ông nhấn mạnh kỹ năng "biến hóa" (ngụy trang) mới chỉ là điều kiện cần, sự "dấn thân" quyết liệt mới là điều kiện đủ để có một tác phẩm để đời.

"Muốn có thông tin đắt giá, nhà báo phải biết dấn thân”,  nhà báo Nguyễn Hào nhấn mạnh. Các khách mời cũng lưu ý về ranh giới pháp lý và đạo đức, nhấn mạnh sự tỉnh táo trong quá trình tác nghiệp.
 
Bên cạnh đó, câu chuyện nghề nghiệp còn được mở rộng sang khả năng thích ứng với công nghệ. Các diễn giả khuyến khích sinh viên Viện ĐTBC&TT rèn luyện tư duy đa phương tiện để tác phẩm có sức lan tỏa rộng hơn.

Buổi giao lưu khép lại nhưng những bài học thực chiến vẫn đọng lại sâu sắc. Cuốn sách "Tôi ‘làm’ than thổ phỉ" giờ đây đã nằm trên kệ thư viện, sẵn sàng truyền lửa cho các thế hệ sinh viên, nhắc nhở rằng nghề báo chỉ thực sự giá trị khi người cầm bút dám dấn thân và biết cách biến hóa để phụng sự công lý.